تپش قلب: دلایل و تشخیص آن
تپش ناگهانی و تند زدن نبض یا حتی توقف در ضربان قلب موضوعی است که نمیتوان به راحتی از کنار آن گذشت. تپش قلب یکی از رایجترین دلایلی است که بیماران به مطب پزشکان قلب مراجعه میکنند، اما اغلب به اشتباه تعبیر میشود. در کلینیک دکتر سید شاهرخ تقوی، ما بر این باوریم که درک وضعیت قلبتان، اولین گام به سوی مراقبت عاقلانه و مؤثر است. این مقاله شامل توضیحاتی است درباره تپش قلب، دلایل آن و زمانی که نیاز به ارزیابی دقیقتر از سوی یک متخصص دارد.
چه چیزی در قلب شما در حین تپش قلب اتفاق میافتد
قلب شما بر اساس سیگنالهای الکتریکی عمل میکند. هر ضربان با یک تحریک آغاز میشود که از یک مسیر خاص عبور کرده و به بخشهای مختلف قلب دستور میدهد تا به ترتیب منقبض شوند. تپش قلب زمانی اتفاق میافتد که این ترتیب مختل شده و ممکن است قلب به طور موقتی خیلی زود یا دیرتر از حد معمول بزند، یا با نیروی بیشتری از آنچه که عادی است، تپش داشته باشد. هر یک از این تغییرات میتواند احساسی را در سینه، گلو یا گردن ایجاد کند.
بیشتر تپشها تنها چند ثانیه طول میکشند. قلب به طور خودکار به حالت عادی باز میگردد و ریتم طبیعی دوباره برقرار میشود. آنچه شما تجربه میکنید لزوماً به معنای وجود یک نقص نیست؛ بلکه یک واکنش طبیعی قلب نسبت به یک محرک میباشد، چه این محرک داخلی باشد و چه خارجی. این حس ممکن است نگرانکننده باشد زیرا معمولاً توجه ما به قلب جلب نمیشود و هنگامی که قلب خود را نشان میدهد، مغز آن را به عنوان نشانهای از خطر تفسیر میکند.
درک مکانیکهای اساسی میتواند به شما کمک کند تا تجربهتان را از معنای آن متمایز کنید. تپش قلب به معنای وجود تغییراتی در فعالیت الکتریکی قلب شماست. اینکه آیا این تغییرات از نظر بالینی مهم هستند یا خیر، به مجموعهای از عوامل بستگی دارد که پزشک شما میتواند آنها را ارزیابی کند.
محرکهای شایع که ارتباطی با بیماری قلبی ندارند
بخش قابل توجهی از تپشهای قلب به عوامل سبک زندگی مرتبط است و به مشکلات ساختاری قلب مربوط نمیشود. برخی از شایعترین علل شامل موارد زیر هستند:
- کافئین موجود در قهوه، نوشیدنیهای انرژیزا یا چای
- کمآبی و پایین بودن سطح الکترولیتها، مانند منیزیم و پتاسیم
- خواب نامناسب یا تغییرات ناگهانی در الگوی خواب
- مصرف الکل، به ویژه در مقادیر بالا
- انجام فعالیت فیزیکی شدید، به خصوص در افرادی که از نظر جسمی ضعیف هستند
- داروهای محرک، از جمله برخی از فرمولهای سرماخوردگی و آلرژی
تغییرات هورمونی نیز نقش مهمی ایفا میکنند. زنان در دورههای پیش از یائسگی یا یائسگی، تپش قلب را با نرخهای بسیار بالاتری نسبت به جمعیت عمومی گزارش میکنند. همچنین عدم تعادلهای تیروئید، چه پرکار و چه کمکار، ممکن است ضربان و ریتم قلب را بدون اینکه نشانهای از مشکل قلبی وجود داشته باشد، تحت تأثیر قرار دهد. کمخونی نیز میتواند آسیبپذیری قلب را افزایش دهد و باعث شود قلب برای جبران، سریعتر یا قویتر بزند.
این محرکها از اهمیت زیادی برخوردارند زیرا تغییر در الگوی آنها میتواند به طور کامل تپشهای قلبی را از بین ببرد. کاهش مصرف کافئین، اصلاح کمبودهای غذایی یا درمان اختلالات تیروئید ممکن است به حل مشکل کمک کرده و از نیاز به مداخله قلبی جلوگیری کند. با این حال، شناسایی منبع نیاز به ارزیابی دقیق دارد و فرض کردن یک محرک بدون بررسی دیگر علل، استراتژی صحیحی نیست که پزشک قلب بپذیرد.
تفاوت بین تپشهای بیخطر و نگرانکننده
تمام تپشهای قلب از نظر بالینی اهمیت یکسانی ندارند. انقباضات پیش از موعد دهلیزی و انقباضات پیش از موعد بطنی، از شایعترین آریتمیهای تشخیص داده شده در افراد به شمار میآیند. در اکثر افراد سالم، هیچ درمان خاصی لازم نیست. این تپشها ممکن است با استرس یا خستگی افزایش یابند و در صورت مدیریت این عوامل، کاهش یابند.
تپشهای قلب زمانی که با علائم دیگری همراه شوند، جدیتر میشوند. سریعاً هر یک از موارد زیر را به پزشک قلب گزارش دهید:
- درد یا فشار در قفسه سینه در حین یا بعد از تپش
- سرگیجه، سبکی سر یا از دست دادن هوشیاری
- تنگی نفس غیر مرتبط با فعالیت بدنی
- تپشهای طولانیتر از چند دقیقه
- سابقه بیماری قلبی یا ناهنجاریهای ساختاری قلب
تپشهای قلب در بیمارانی با شرایط قلبی موجود، مانند سابقه حمله قلبی، بیماری دریچهای یا نارسایی قلبی، خطر بیشتری نسبت به تپش مشابه در فردی بدون سابقه قلبی دارند. همان نشانهای که در یک فرد سالم ۳۵ ساله بیخطر است، ممکن است در یک فرد ۶۸ ساله مبتلا به فشار خون، نشانهای از fibrillation دهلیزی باشد.
قبل از قرار ملاقات با پزشک قلب چه مواردی را پیگیری کنیم
آمادهسازی میتواند باعث شود قرار ملاقات شما با پزشک قلب مفیدتر باشد. زیرا تپشهای قلب معمولاً میآیند و میروند، اطلاعاتی که شما بین این اپیزودها ثبت میکنید، به پزشک شما کمک میکند تا الگوهایی را شناسایی کند که ممکن است در ارزیابیهای صورتگرفته در مطب قابل مشاهده نباشد. پیش از قرار ملاقات، یک ثبتنام دقیق داشته باشید که شامل موارد زیر باشد:
- تاریخ، زمان و مدت هر اپیزود
- آنچه در حال انجام بودید وقتی که تپش شروع شد
- موارد مصرفی شما در آن روز، از جمله مقدار کافئین و الکل
- هر علامت همراه، مانند سبکی سر یا تنگی قفسه سینه
- سطح استرس خود در آن زمان، که میتوانید به سادگی در مقیاسی از پایین به بالا ارزیابی کنید
بسیاری از بیماران دریافتند که ثبت نبض در طول یک اپیزود با استفاده از یک دستگاه پوشیدنی یا یک پالس اکسیمتر مبتنی بر گوشی هوشمند بسیار مفید است. اگر گوشی شما دارای برنامهای برای ردیابی ضربان قلب است، دادهها را در زمان وقوع اپیزود بررسی کنید؛ این اطلاعات در زمینه بالینی ارزش خاصی خواهند داشت.
پزشک قلب شما همچنین درباره سابقه خانوادگیتان سؤال خواهد کرد. برخی آریتمیها و شرایط ساختاری در خانوادهها شایعتر هستند، بنابراین اطلاع از اینکه آیا یکی از والدین یا خواهر و برادر شما دچار غش غیرقابل توضیح، حوادث قلبی ناگهانی، یا آریتمی تشخیصی شدهاند یا خیر، به ارزیابی شما کمک خواهد کرد.
چه زمانی باید برای ارزیابی وقت بگذارید
اگر یک اپیزود کوتاه و موقتی را تجربه کردهاید که هیچ علامت همراهی نداشته و یک محرک آشکار برای آن وجود دارد، انتظار درمان با تغییرات سبک زندگی میتواند یک قدم اولیه معقول باشد. اما اگر اپیزودها تکرار یا تشدید شوند، یا بدون دلیل روشنی آغاز شوند، بهتر است برای یک قرار ملاقات رسمی ترتیب دهید. تأخیر در تشخیص تپشهای تکراری ممکن است منجر به به تعویق افتادن تشخیص شود و در برخی موارد، اجازه دهد که یک اختلال ریتم زیرین بدون درمان پیشرفت کند.
یک پزشک قلب معمولاً با نوار قلب (ECG)، یک پنل خون پایه و مروری دقیق بر تاریخچه بیمار شروع میکند. بسته به نتایج، ممکن است آزمایشهای بیشتری، از جمله یک مانیتور هولتر که به مدت ۲۴ تا ۴۸ ساعت پوشیده میشود، مانیتور رویداد که در طول چند هفته استفاده میشود، یا اکوکاردیوگرام به منظور ارزیابی ساختار قلب، درخواست شود.
آیا تپش قلب دارید؟
در مطب دکتر سید شاهرخ تقوی، تیم ما با استفاده از مجموعهای جامع از ابزارهای تشخیصی موجود در پزشکی قلب و عروق مدرن، تپشهای قلب را به دقت مورد ارزیابی قرار میدهد. ما به کلیت وضعیت شما دقت میکنیم تا تشخیص دقیقی ارائه کنیم و راهی روشن برای پیشرفت فراهم آوریم. اگر تغییراتی در ریتم قلب خود مشاهده کردهاید، امروز با ما برای تعیین وقت ملاقات اقدام کنید.
بررسی خدمات بهداشتی استثنایی
خدمات ارزیابی پزشکی
تجربه من در مطب دکتر سید شاهرخ تقوی فوقالعاده بود. از زمانی که برای اولین بار با ایشان تماس گرفتم تا زمانی که از مطب خارج شدم، همه چیز به بهترین نحو پیش رفت. برخورد پرسنل بسیار دوستانه و حرفهای بود. جکی، منشی مطب، بسیار مودب و آرامشبخش بود. همچنین دکتر تقوی با صبر و دقت به موارد من پرداخته و به من اطمینان داد که وضعیت سلامت من خوب است. پرسنل نیز به شدت حمایتکننده بودند و اطمینان حاصل کردند که تمام مدارک لازم را همراه داشته باشم.
کلیه افرادی که از خدمات فوقالعادهای که دکتر سید شاهرخ تقوی و تیم ایشان ارائه میدهند، رضایت کامل دارند.
پرسشهای متداول
تپش قلب چیست؟
تپش قلب احساس ناگهانی ضربان قلب سریع یا نامنظم است.
علت تپش قلب چیست؟
تپش قلب ممکن است به دلایل مختلفی از جمله استرس، کافئین یا مشکلات قلبی رخ دهد.
چگونه تپش قلب را درمان کنیم؟
درمان تپش قلب بستگی به علت آن دارد و ممکن است شامل تغییرات در سبک زندگی یا داروها باشد.
کی باید به پزشک قلب مراجعه کرد؟
اگر تپش قلب شما همراه با درد در قفسه سینه، سرگیجه یا تنگی نفس باشد، باید به پزشک مراجعه کنید.